DO�A-TAR�H-GEZ�

�STANBUL / KITALARI BULU�TURAN R�YA KENT

�yle bir kent ki, �nemini anlatmaya sayfalar yetmez.O bir tutkudur;nikotin gibi yap���r, tad�n� bir kez alan�n damarlar�na. Bakan g�zleri mest edip donduran y�lan sa�l� mitoloji kahraman� Medusa�d�r o, ak�p giden �a�lara yol veren bir kahya, k�talar�n bulu�up denizlerin nikahland��� beldede k�pr� ba��n� tutan bir bek�i, sahiplenmek i�in yan�p tutu�an imparatorlar�n a��k oldu�u bir afet ve tabiat anan�n renk c�mb��� elbiseler i�indeki en cazibeli k�z�.Anadolu�dan gelenler i�in ta�� topra�� alt�n bir f�rsatlar ve zenginlikler �lkesi, kaybolmaya y�z tutmu� tarihi sokaklar� ve eski usul evleriyle sanat�n ve k�lt�rel zenginliklerin zirveye ��kt��� bir mekan, tarihin s�rda��, co�rafyan�n k�skand�ran dilberi ve bu �lkenin sorunlara bo�uk olsa bile y�z ak� olmu� metropol�, d�n�n yedi tepeli, bug�n�nse �eli�kilerle yumak olmu� yetmi� yedi tepeli kenti �stanbul�dur o.Kimi zaman, bo�az k�y�s�nda suya rengini veren rengarenk konaklar� ve cumbal� evleriyle bir nostalji an�t� olur; kimi zaman da kirlili�in girdab�ndan kurtulmaya yeminli alt�n boynuz Hali�i ve inci gerdanl�k k�pr�leri seyre dalm�� sevgililere meze. G��� delen binalar� ve minareleriyle batan g�ne�in girdab�nda bo�ulmu�, �air �atlatan bir harika siluetler denizidir ayn� zamanda Kanl�ca�da yo�urt, Vefa�da boza, Galata k�pr�s�nde ekmek aras� bal�k olup midelere ba�da� kurar. Sarayburnu�nda h�z�n olur denize d��er, �aml�ca�da ziyafet sunar g�zlere. �ile�de tenleri ���ten bez olur, Adalar�da vapur ok�ayan esinti. �sk�dar�da musikiyle g�n�lleri fetheden bir �apk�n, K���ksu�da tarih olmu� bir gezinti �zlemiyle hep k�skan�lan, hep yudum yudum i�ilen bir r�yalar kentidir o.K�z kulesi�nde fener olur, yol verir gemilere; Marmara�da bal�k olur, bereket sunar Ali kaptanlar�n bal�k�� teknelerine. Kilyos�ta deniz ve kum olur, g�ne�i sarmalar; Emirgan�da lale olur d��leri s�sler. Emin�n��nde g�vercin olur, can katar Yenicami�nin g�zelli�ine; Unkapan��nda umut olur, biber yan��� ses tellerine; Ye�il�am�da rol olur, fig�ran doyurur. Tarih olur; k�pr�, cami, sarn�� olur, iz b�rak�r; sur olur ku�at�r ba�tan ba�a yar�maday�, Yedikule�de zindan eder hayatlar�. Topkap��da ferman olup, titretir 400 y�l �� k�tay�. Boynunu e�er Sultan Fatih�in �n�nde, kayd�rak olur gemilerine; insaf eder yuva olur, hastaya, d��k�ne ve deliye, � Dar�l � diye ba�layan isimlerle.�stanbul bu i�te! Bir �ehr-i �ahane ki, hayali cihan de�er. Ger�ekten de, b�yle bir g�zelli�i k�sa s�rede tan�mak ve bu derginin k�s�tl� sayfalar�yla yeterince tan�tabilmek olduk�a zor. Bu bilinen ger�e�e ra�men iki say� s�recek olan gezi notlar�yla, eski �stanbul mekanlar�n� daha do�rusu �stanbul�a bug�nk� de�erini kazand�ran tarihi yar�maday� ve �evresindeki g�zellikleri yans�tabilmek bile ne mutluluk verici benim i�in.Sultanahmet meydan�nda iki dev yap�, iki b��k�n delikanl� gibi birbirine �al�m at�p duruyorlar sanki. Ayasofya, 1600 y�l �nce ibadete a��lm�� ilk Bizans kiliselerinden biri. Yang�nlar ve yeniden onar�mlarla dolu tarihinde,her seferinde yeni eklerle �ekli biraz daha de�i�erek ya�am�� binlerce y�l�. 1453�de cami olmu� Fatih Sultan Mehmet�in ordusuna, d�rt minareyle s�slenerek. Tu�la rengi duvarlar� ve 32 m. �ap�ndaki kubbesiyle bir mimari �aheser olan yap�, 1935� de m�zeye �evrilmi�. G�n�m�zde de s�rd�r�len onar�mlarla ya�l� bedeni sa�lamla�t�r�lmaya �al���lan Ayasofya� ya turistlerin de yo�un bir ilgisi s�z konusu.Tam kar��s�ndaysa, Sedefkar Mehmet A�a�n�n g�znuru eseri Sultanahmet cami ve k�lliyesi yer almakta. Sultan I. Ahmet�in emriyle 1609 y�l�nda yap�m�na ba�lan�lan k�lliye i�in, Marmara�ya ve bo�aza hakim bir yer aranarak, Ayasofya�n�n kar��s�ndaki alanda in�a edilen yap� 8 y�lda tamamlanm��. Kubbesi 43 m. y�kseklik ve 33.6 m. �ap�nda bir azamet an�t� olarak, 6 adet gri renkli minaresiyle adeta g��� delmekte. Kubbe, i�eride 4 adet yivli s�tun �zerine oturtulmu� ve 260 civar�ndaki yuvarlak kemerli pencereyle cami i�inin bol ���k almas� sa�lanm��. �� duvarlar� �i�ek desenli �znik �inileriyle s�sl� olup, yabanc� dillerde mavi cami ad�yla an�lmas�n� da bu �inilere bor�ludur.Bu iki enfes yap� aras�ndaki bo�luklar, f�skiyeli parklar ve oturma gruplar�yla bug�n turistlerin dinlenme ve seyir yerleri halini alm��t�r. Do�u taraf�nda ise, anl� �anl� Topkap� saray� uzanmakta. Osmanl��ya 400 y�l hizmet veren ve yanlamas�na geni�leyerek b�y�yen saray, son y�zy�lda hanedan merkezi olma �zelli�ini Dolmabah�e�ye kapt�rsa da, bug�n m�zeye d�n��t�r�lm�� haliyle bile, paha bi�ilmez binlerce sanat harikas� esere ev sahipli�i yaparak �nemini korumaktad�r.Bu alan daha bir�ok tarihi yap�y� bar�nd�rmakta. Kentin su ihtiyac� i�in in�a edilmi� olan Bizans yap�m�, 336 s�tunlu Yerebatan saray�, en b�y�k ve en eski sarn��lardan birisi olup; filmlere mekan olan karanl�k dehlizlerindeki suyunun korkutuculu�unu, yak�n d�nemlerdeki restorasyonlar sonras�nda, ilgin� m�zikler e�li�inde ve ���k oyunlar�yla s�slenmi� olarak heyecanl� bir gezi yeri olma durumuna b�rakm��t�r.Eskiden bir hipodrom olan Sultanahmet meydan�n� s�sleyen dikilita�lar, �e�me ve di�er tarihi yap�lar g�renleri hayrete d���rmektedir. M�s�r�dan getirtilerek MS. 390 y�l�nda buraya dikilen 18.5 m. boyundaki pembe granitten Dikilita�, 4 y�z�ndeki �ekilli yaz�lar�yla Firavun Tutmosis�in zaferlerini anlatmakta olup; y�zeyi �e�itli kabartma resimlerle s�sl� bir mermer kaide �zerine, 4 tun�tan ayakla oturtulmu�tur. Bu b�lgede ayr�ca, Pers askerlerinin kalkanlar�n�n eritilmesiyle yap�ld��� s�ylenen ve 3 y�lan�n birbirine dolanmas�yla �ekillenen bir Burmal� s�tun ve eski devirlerde d�nyan�n merkezi olarak kabul edilen Yerebatan sarn�c�n�n hemen giri�indeki k�r�k d�k�k Milion ta�� da bulunmakta.Dikilita���n 30-40 m. ilerisinde ise; 1901 y�l�nda Alman imparatoru II. Wilhelm�in hediyesi olarak buraya in�a edilen Alman �e�mesi yer almaktad�r. Ye�il renkli sekiz dilimli kubbesi, �inilerle s�sl� sekiz s�tun �zerine oturmakta olup, i�i de alt�n sar�s� zemindeki rengarenk �inilerle kapl�d�r. 7 k��esinde �e�me ve bir k��esinde de merdiven basamaklar� yer al�r.Sadece bu k���k alanda bile, daha gezilip g�r�lecek pek �ok yer bulunmaktad�r. Kapal��ar�� ve M�s�r�ar��s� yan�nda, G�lhane park�ndan, restore edilen eski �stanbul evlerini bar�nd�ran So�uk�e�me soka��na, S�leymaniye camisine ve Beyaz�t meydan�ndaki tarihi yap�lara kadar y�zlerce an�t, yap� ve mekan gidilip g�r�lebilir. Her k��esinden bir tarih, bir g�zellik f��k�r�r s�z�, �stanbul i�in ama en �ok da bu b�lge i�in ge�erli olmaktad�r san�r�m.

BU HABERLE �LG�L� D��ER GEL��MELER

Haber listemize �ye olup tar�m sekt�r�ndeki haberlere, geli�tirici herkese a��k tart��ma platfomlar�na kat�labilirsiniz.
.

	Mail adresinizi sol a�a��ya yaz�n ve "Listeye Gir" butonuna t�klay�n.
	Kar��n�za gelecek sayfadaki formu eksiksiz doldurun.

DOGA-TAR�H-GEZ�

>> �stanbul / K�talar� Bulu�turan R�ya Kent

ANA SAYFAYA D�N